RÖNESANS DÖNEMİ VE OLAĞANÜSTÜ SANATI

Rönesans Dönemi, Avrupa için bir “altın çağın” başlangıcıdır. Bu “yeniden doğuş” akımı, ilk önce İtalya’da başlayıp sonradan tüm Avrupa’ya yayılmıştır. Bu dönemde, “cehalet” ortadan kaldırılmaya ve “skolastik düşüncenin” yarattığı kasvetli baskıdan kurtulmaya çalışılmıştır. Bunun için bilime ve en çok da “sanata” önem verilmiştir.

[1]

Rönesans Dönemi’nin en sevdiğim yanı sanat… Bu sanat kavramını; müzik, resim, moda, mimari ve daha birçok başka estetik eseri kapsamaktadır. Sanatın gelişmesine katkıda bulunan pek çok önemli isim vardır. Bu kişiler hem sanat ile uğraşmışlardır hem de bilimsel faaliyetlere devam etmişlerdir. Bu nedenle, günümüzdeki hem bilimsel hem sanatsal gelişmelerin büyük bir bölümünü onlara borçluyuz.

· Resim

Dini baskının azalmasıyla birlikte hem bilim hem de sanat alanlarında çalışmalar daha rahat yapılabilmiştir. Bilimde anatominin gelişmesi, resim ve heykelcilik konularına katkıda bulunmuştur. Örneğin Leonardo Da Vinci’nin “Son Akşam Yemeği” ya da “Mona Lisa” tablolarını

[2]

tanımayan yoktur. Raffaello’in (Raphael Sanzio) “Atina Okulu” eseri de oldukça ünlüdür. Giotto, Michelangelo, Brueghel, Boticelli, Uccello Tiziano ve Ghiberti gibi daha birçok ünlü isim de Rönesans Dönemi’ne tablolarıyla katkıda bulunanlar arasındadır.

· Heykelcilik

[3]

Heykelcilik, resim ve mimarinin gelişiminden etkilenmiştir. Heykeller sadece sokakları süslemekle kalmayıp yapılara da estetik görünüm sağlamaktadır. Rönesans Dönemi heykellerinde özellikle din ve mitoloji ön plandadır. Bu açıdan henüz tam olarak skolastik düşüncenin etkisinden çıkılmadığı görülmektedir. Heykelcilikle uğraşan en ünlü sanatçılar arasında Ghibert, Donatello ve Michelangelo bulunmaktadır.

· Müzik

15 ve 17. yüzyıllar arasında görülen Rönesans Dönemi’nde müzik de çok önemli bir yere sahiptir. Bu dönemin ilk bestecisi Dufay olarak kabul edilmektedir. İlk opera denemelerini yapmıştır ve çok sesli müziğe büyük bir katkıda bulunmuştur. Müziğin, heykelcilikten ve mimariden etkilenilerek değiştiği düşünülmektedir.

[4]

Müziğin de gelişimi esnasında din baskısından ve skolastik düşünce etkisinden kurtulmaya başlandığını görmekteyiz. Dinî amaçlar dışında da müzik yapılmaya başlanmıştır ve “özgür düşünce ile yaratıcılık” ikilisi bir kez daha ön plana geçmiştir. Rönesans Dönemi’nin önemli bestecileri arasında Dufay, Monteverdi, Gesualdo, Gombert, Palestirna sayılabilir.

· Mimari

[5]	Rönesans Dönemi’nin göz alıcı mimari eserlerini de unutmamak gerek… Rönesans mimarisi, antik çağlardaki kültürün yeniden canlandırılması gerektiği fikri ile oluşmuştur. Eski Yunan ve Roma

kültürüyle sentezlenerek yapılan bu binalar gerçekten muhteşem görünmektedir. Rönesans mimarisinin kurucusu Flippo Bruneleschi olarak kabul edilmektedir.

Mimari eserlerde çoğunlukla taş ve mermer kullanılmıştır. Bu ortaya çıkan “yeni” mimari sadece dini yapılarda değil, daha pek çok farklı amaca hizmet eden binalarda da kullanılmıştır. Bu durum, “skolastik düşüncenin” etkisinden çıkıldığını göstermektedir. Rönesans Dönemi’nin en ünlü mimarları Michelangelo, Andrea Palladio, Donato Bramante, Flippo Bruneleschi ve Giorgio Vasari’dir. Bu dönemde inşa edilen birçok kütüphane, katedral, şato, saray ve müze vardır. Bu eserlerin büyük bir çoğunluğu İtalya’da bulunmaktadır.

· Moda

Bu döneme ait giysilere gerçekten bayılıyorum. Dönem filmlerinde de sıklıkla karşılaştığımız şık ve abartılı kıyafetler Rönesans ile başlamıştır. Karpuz kollara, kabarık eteklere, kare şeklinde yakalara ve kadife kumaşlara hepimiz az çok aşinayız. Yeniliklerin çağı olan bu dönem modayı ciddi anlamda etkilemiştir. Kabarık eteklere sahip bu muhteşem elbiseler sonradan bluz ve etek olarak ikiye bölünmüştür. Rönesans Dönemi’nde yaşamayı, sadece bu elbiseleri giyebilmek için bile olsa çok isterdim…

[6]

· Edebiyat

[7]	Rönesans edebiyatında “hümanizm” ön plandadır. İnsanların özgürlüğünü savunan bu akımı ilk Dante başlatmıştır. Sonradan Petrarca, Boccaccio, Cervantes, Tasso ve Ludvico Ariosto da bu akımın etkisiyle eserler yazmıştır.

Sonuç olarak, Rönesans Dönemi’nin yenilikçi, özgür düşünce akımı ve skolastik düşünceden kurtulma çabasıyla hem bilim hem de sanat çok gelişmiştir. Günümüzün eserlerinin temelini, o dönemde ortaya çıkan yapıtlar ve eserler oluşturmaktadır. Özellikle resim, heykelcilik, mimari, moda, edebiyat ve müzik gibi alanlarda önemli gelişmelerin temelini oluşturmuşlardır.

Suzan R. HOFSTEDE, 2020

KAYNAKÇA